2016 - rok zgodności, nadmiaru czy może niedoboru?

Mariusz Gomuła, 19 Styczeń 16 Dodaj komentarz Wyślij Drukuj

W teorii organizacji i zarządzania mówi się o trzech rodzajach luki strategicznej, tj.: luce zgodności trendów (gdy wzrost rynku przypomina wzrost sprzedaży w firmie); luce nadmiaru (gdy wzrost sprzedaży firmy jest procentowo większy niż wzrost samego rynku); luce niedoboru (gdy wzrost rynku jest wyższy od wzrostu sprzedaży w firmie).

Spróbujmy dokonać analizy luki między tempem wzrostu rynku szkoleń językowych a tempem wzrostu sprzedaży w odniesieniu do trzech dominujących na nim podmiotów tj.: szkół językowych, firm szkoleniowych oraz tak zwanych „freelancerów” (lektorów, trenerów lub coachów pracujących na własny rachunek).

Przyjrzyjmy się w pierwszej kolejności osobom prowadzącym indywidualne działalności gospodarcze, tj. freelancerom, którzy w większości nie realizują żadnej strategii odróżniającej ich od konkurencji. Charakter ich działalności zapewnia im spore prawdopodobieństwo przetrwania. Niemniej jednak za poczucie stabilności płacą oni wysoką cenę jaką jest brak możliwości realnego rozwoju. Ponadto stale ryzykują wypadnięciem z rynku w momentach wzrostu konkurencji w obszarze ich działalności. W chwili obecnej nie widać na rynku istotnych zmian mogących mieć wpływ na te podmioty. Wydaje się, że w bieżącym roku wzrost sprzedaży tych jednoosobowych firm będzie zgodny z trendem wzrostu rynku.
 

Rynek tanich kursów jest już nasycony. Wzrost sprzedaży w tym sektorze jest mało prawdopodobny, nawet gdyby miał dokonać się kosztem konkurentów.

Szkoły językowe natomiast od dobrych kilku lat kreują w obszarze swojego działania lukę nadmiaru, gdyż „wyprzedaż” kursów językowych rośnie znacznie szybciej niż popyt na nie. Rynek tanich kursów (opanowany przez szkoły językowe) jest już nasycony. Wzrost sprzedaży w tym sektorze jest mało prawdopodobny, nawet gdyby miał dokonać się kosztem konkurentów. Zwiększenie ilości podobnych usług w celu zmniejszenia kosztu jednostkowego nie przyniesie zadawalającego rezultatu w warunkach słabego lub zerowego wzrostu sektora tanich kursów językowych. Zapewne największe szkoły, które dotychczas osiągały przewagę konkurencyjną w efekcie ekonomiki skali oraz efektu doświadczeń nadal będą walczyły o przetrwanie próbując pokonać bezpośrednią konkurencję. Rok 2016 będzie jednakże dla nich okresem trwale gasnącego popytu oraz konieczności rozwijania alternatywnych źródeł dochodu. Szkoły językowe staną przed trudnym zadaniem zmierzenia się z coraz bardziej wymagającym i trudnym otoczeniem.
 

Popyt na spersonalizowane szkolenia rośnie w Polsce szybciej niż sprzedaż wielu firm szkoleniowych.

Odmiennie wydaje się prezentować otoczenie firm specjalizujących się w nauczaniu języka biznesowego oraz specjalistycznego. Popyt na spersonalizowane szkolenia np. „Business English” rośnie w Polsce szybciej niż sprzedaż wielu firm szkoleniowych. Ta luka niedoboru będzie prawdopodobnie obecna także w 2016 roku. Przyczynami tej sytuacji są przede wszystkim: stosunkowo niska jakość usług oferowanych przez część firm szkoleniowych oraz niewłaściwa obsługa klienta biznesowego. W 2016 roku firmy działające w sektorze języka biznesowego oraz specjalistycznego mogą stosunkowo łatwo powiększyć swoje przychody poprawiając jakość oferty oraz podejmując działania w kierunku zmniejszenie kosztów jednostkowych swoich usług. Niemniej jednak, by wykorzystać możliwości rynku, dążenie do wzrostu jakości usług oraz efektywności nie powinno  ograniczać się do powtórzenia sukcesów liderów sektora, tzn. benchmakingu. Oferowanie identycznych lub podobnych produktów szkoleniowych, o podobnej cenie oraz stosowanie podobnych form marketingu w krótkim czasie doprowadzi do efektu „stada”, tj. zyski firm w sektorze profesjonalnych usług szkoleniowych zaczną spadać, gdyż firmy te zaczną walkę w zmniejszającym się segmencie rynku.

Rok 2016 może okazać się ostatnim dla wielu firm, które tylko reaktywnie dostosowują swoje strategie do zmieniającego się otocznia. Czekanie na sygnały o zmianach może okazać się zabójcze w szczególności dla tych podmiotów, które już wysyciły rynek, tj. dla szkół językowych. Wygląda na to, że Rok 2016 będzie promował przedsiębiorców aktywnie oddziaływujących na otoczenie oraz tych, którzy swobodnie poruszają się w ramach modelu dynamicznej luki strategicznej. Firmy, które rozległe i dynamiczne zmiany otoczenia postrzegają jako otwieranie się nowych możliwości i szanse na dalszy rozwój (tzw. firmy „feed forward”) mogą w 2016 roku zniwelować różnice między swoimi celami a oczekiwaniami otoczenia i tym samym odnieść sukces.  

* * *